مَوادَس کُن گٔژھِو

منڈی، ہماچل پردیش

وِکیٖپیٖڈیا پؠٹھٕ، اَکھ آزاد اِنسایکلوپیٖڈیا
منڈی، ہماچل پردیش
آباد جاے title=وِکی ڈیٹا، ہِندوستانُک قصبہٕ
مُلُکہِندوستان
رازدٲنؠ یَمہ جاے ہٕنٛزمَنڈی ضِلہٕ، منڈی ریاست title=وِکی ڈیٹا
اِنتِظٲمی حِصَس مَنٛزہماچل پردیش
 مَنڈی ضِلہٕ
وَقٕت زوٗنعالمی وَقٕت +05:30
پونؠ کِس جٕسمس منٛز یا تَتھ سٟتؠ واقعدٔرؠ یاو بیاس title=وِکی ڈیٹا
جغرٲفی نۄقطہٕ31°42′39″N 76°55′46″E
آبٲدی26٬422
سَطَح سَمَندر پؠٹھ بُلَندی756±1 میٖٹَر
ڈاک کوڈ175001
مُقٲمی ڈایِل کوڈ1905
Map

منڈی (یَتھ گوڈٕ منڈاو نگر ونٛنہٕ اوس یوان) چھُ اَکھ بۆڑ شَہَر تہٕ ہِندوستٲنؠ ریاست ہماچل پردیش کِس ضِلہٕ منڈی مَنٛز اَکھ میونسپل کارپوریشن[1][2] یہِ چھُ ریاستٕچ رازدٲنی شملہ پیٚٹھٕ 145 کلومیٹر (90 میٖل) شُمالَس مَنٛز شمال مغربی ہمالیہ مَنٛز 880 میٖٹَر (2,890 فُٹ) میٖٹَر (2,890 فٹ) اوسط بلندی پؠٹھ واقعہٕ۔ منڈی چھُ پٹھان کوٹ سٟتؠ قومی شاہراہ 154 کہ ذٔریعہٕ تہٕ منالی تہٕ چندی گڑھ سٟتؠ قومی شاہراہ 5 کہ ذٔریع جڑتھ۔[3][4] منڈی چھُ چندی گڑھ پؠٹھ لگ بگ 163 کلومیٖٹَر (101 میٖل) (101 میٖل) ، سارِوٕے کھۄتہٕ نزدیٖک بڑ شَہَر، تہٕ قومی رازدٲنی نیہ دلہ پؠٹھ 395 کلومیٖٹَر (245 میٖل) کلومیٹر (245 میٖل) ۔[5][6] 2011 چہ ہِندوستٲنؠ مردم شماری مَنٛز ٲس منڈی ہنٛز آبٲدی 26,422۔ منڈی ضِلہٕ چھ وٕنکیٚنس ریاستس مَنٛز ژوٗرم ساروٕیہ کھۄتہٕ بٔڑ معیشت۔ ریاستس مَنٛز چھ منڈی مَنٛز 1013 زنانن فی ساس مردن ہنٛد دویم سارِوٕے کھۄتہٕ زیٛادٕ جنسی تناسب۔

یہِ چھُ منڈی ضِلہٕ تہٕ مرکزی زونک زونل ہیڈ کوارٹرٕک پٲٹھؠ کٲم کران یَتھ مَنٛز کلّو، بلاسپور تہٕ ہمیر پور ضلہٕ شٲمل چھِ۔ بطور اَکھ سیاحتی مُقام، منڈی چھُ اکثر "وارانسی آف ہلز" یا "چھوٹی کاشی" یا "کاشی آف ہماچل" وننہٕ یوان۔[7][8] اَمہِ علاوٕ چھ منڈی خطہٕ کہ ٹریک، پرشار جیٖل ٹریک خٲطرٕ شروٗعٲتی مُقام۔ منڈی پؠٹھ چھُ پیدل سفر کرن وٲلؠ بگی گامس کن گژھان، یس پرشار جیٖل مَنٛز بنیٲدی گام پٲٹھؠ کٲم چھ کران۔ انڈین انسٹی ٹیوٹ آف ٹیکنالوجی (IIT) منڈی چھُ اَکھ اہم ادارٕ یُس منڈی قصبہٕ پؠٹھ 15 کلومیٹر (9.3 میٖل) دور واقعہٕ چھُ۔[9]

شٲہی رِیاسَتھ منڈی ہنٛز یہِ اکہ وقتچ رازدٲنؠ چھ اَکھ تیزی سان ترقی کرن وول شَہَر یس وٕنہ تہٕ پنن زیٛادٕ تر اصلی دلکشی تہٕ کردار برقرار تھوان چھ۔ منڈی آیہ 1527 ہس مَنٛز اجبر سین سٕنٛد ذٔریعہٕ قٲیم کرنہٕ، بطور رِیاسَتھ منڈی ہٕنٛز نشست، یۄس 1948 ہس تام اَکھ شٲہی رِیاسَتھ ٲس۔ 1948 کس شروعاتس مَنٛز آیہ ہماچل پردیش کہ قیامس پؠٹھ قصبہٕ چہ بنیاد تھونہٕ۔ از چھُ یہِ بین الاقوٲمی منڈی شیوراتری میلہ باپتھ مشہوٗر۔ منڈی چھُ ہماچل پردیشک گۄڈنیوک وراثتی شَہَر تہٕ۔[10] اَتھ مَنٛز چھُ پرانن محلن ہنٛز باقیات تہٕ "نوآبادیاتی" فن تعمیرچ قابل ذکر مثالہٕ تہٕ۔ منڈی مَنٛز چھُ ہماچل پردیشٕک کیٚنٛہہ پرٛانؠو عمارتہٕ، یمن مَنٛز 1877 مَنٛز بناونہٕ آمت وکٹوریہ برج تہٕ شٲمل چھ۔

ناوُن آگُر

[اؠڈِٹ]

ناو "منڈی" (تہٕ سٲبقہٕ ناو "مانڈو نگر" چھُ امکہ جڑ عظیم رشی "منڈاو" پیٹھہٕ یم اَتھ علاقس مَنٛز روحٲنی سادھنا کٔر، تہٕ أمؠ سٕنٛز تپسیا کہ شدتھ سٟتؠ گے کننہِ کرہنہِ۔[11][12][13] متبادل پٲٹھؠ، یہِ ناو آسہ عام لفظ مٔندی پیٚٹھٕ ماخوذ ییٚمیک مطلب چھُ ہندی مَنٛز "بازر"۔[14][15] یہِ ہیٚکہِ مُمکنہٕ طور سنسکرت کِس جڑ منڈپٹیکا ہس سٟتؠ جڑتھ، ییٚمیک مطلب چھُ "اَکھ یلہٕ ہال یا شیڈ"۔[16][17]

ییٚلہ زن قصبک ناو ہمیشہٕ مُقٲمی زبٲنؠ مَنٛز "[mŋɖɪ]" چھُ وننہٕ یوان، انگریزی ترجمہٕ "منڈاو نگر" اوس سرکٲری ناو یۆتام نہٕ یہِ "منڈی" مَنٛز تبدیل کرنہٕ آو۔[18] یہٕ تبدیلی چھِ وون شَہَر خٲطرٕ سارِوٕے کھۄتہٕ زیٛادٕ اِستِمال گژھن وول ناو۔[19] منڈی چھُ پننِس 81 پرانہ کنین ہند شیو مندر تہٕ تہندین بہترین نقش و نگار خٲطرٕ مَشہوٗر۔[20] اَمہِ وجہ سٟتؠ چھِ اَتھ اکثر "وارانسی آف دی ہلز" تہٕ ونان۔

  1. Emerson، A؛ l Howell، G.C؛ Wright، H.L (1996). Gazetteer of the Mandi State. Indus. ص. 21. ISBN 9788173870545.
  2. All About the Mandi City. Archived from the original on 27 December 2011. Retrieved 27 December 2011.
  3. "Distance of Shimla from Mandi by Road". Archived from the original on 20 March 2015. https://web.archive.org/web/20150320000958/http://hpshimla.nic.in/sml_access.htm. Retrieved 27 December 2011.
  4. "Geography of Mandi". Archived from the original on 3 January 2012. https://web.archive.org/web/20120103122141/http://www.iitmandi.ac.in/institute/geography.html. Retrieved 27 December 2011.
  5. "Distance of Chandigarh from Mandi". Archived from the original on 6 January 2012. https://web.archive.org/web/20120106120841/http://www.iitmandi.ac.in/institute/howtoreach.html. Retrieved 27 December 2011.
  6. "Distance of New Delhi from Mandi". Archived from the original on 6 January 2012. https://web.archive.org/web/20120106120841/http://www.iitmandi.ac.in/institute/howtoreach.html. Retrieved 27 December 2011.
  7. "Mandi Popular Names". http://www.indiavideo.org/text/mandi-varanasi-of-the-hills-1240.php.
  8. "Mandi Popular Names". http://hpmandi.com.
  9. "Indian Institute of Technology (IIT) Mandi". http://www.iitmandi.ac.in/.
  10. "Mandi". ehimachal.org ( اَنگیٖزؠ زَبانہِ مَنٛز). Retrieved 16 September 2023.
  11. "Etymology:Old name". Archived from the original on 27 December 2011. https://web.archive.org/web/20111227231353/http://www.mustseeindia.com/Mandi. Retrieved 27 December 2011.
  12. "Etymology:Old name". Archived from the original on 11 May 2013. https://web.archive.org/web/20130511234048/http://www.holidayiq.com/destinations/Mandi-Overview.html. Retrieved 3 January 2012.
  13. "Etymology:Old name". Archived from the original on 11 January 2012. https://web.archive.org/web/20120111104002/http://www.hindubooks.org/temples/himachal/. Retrieved 3 January 2012.
  14. "81 Old temples". Archived from the original on 14 March 2016. https://web.archive.org/web/20160314031333/http://in.bookmarky.com/tag/mandi?lnk=1. Retrieved 3 January 2012.
  15. "Sabzi Mandi:Vegetable Market". http://www.answers.com/topic/sabzi.
  16. "Etymology of Mandi City". Archived from the original on 12 January 2012. https://web.archive.org/web/20120112090615/http://www.landofgods.in/mandi.html. Retrieved 27 December 2011.
  17. "Mandaptika". Archived from the original on 26 April 2012. https://web.archive.org/web/20120426090430/http://travelbazars.com/city-guide.aspx?c=Mandi. Retrieved 3 January 2012.
  18. "Mandaptika". Archived from the original on 15 April 2013. https://web.archive.org/web/20130415030959/http://myhimachal.info/hp/district-wise/mandi/. Retrieved 3 January 2012.
  19. "81 Old temples". http://zomobo.net/MANDI.
  20. Singh, Sarina (15 September 2010). "81 Old temples". Lonely Planet Publications. (ISBN 9781742203478). https://books.google.com/books?id=vK88ktao7pIC&q=Mandi+is+renowned+for+its+81+ancient+old+stone+Shaivite+temples&pg=PA347.